اسطوره‌ها چیستند؟

 

نمی‌دانیم اسطوره‌ها از کجا آمده‌اند. تنها چیزی که می‌توانیم با یقین بگوییم این است: اسطوره‌ها از همین سیاره هستند. آدم‌هایی که روزگاری همین جا زندگی می‌کرده‌اند، آنها را تعریف کرده‌اند. آنها، چون تنها بودند، چون باید در کنار هم و در گروه‌های خیلی کوچک زندگی می‌کردند و زنده می‌ماندند، شروع کردند به کشف خود، و جهان اطراف خود. آنها قصه‌هایی ساختند و برای هم تعریف کردند. قصه‌هایی که حالا، ده هزار سال بعد، ما نسخه‌های یونانی آنها را می‌شنویم و مو به تنمان سیخ می‌شود. آنها اگر درباره‌ی ما نیستند، پس چرا عمیقاً ما را تحت تاثیر قرار می‌دهند؟ چرا فروید و یونگ و دیگران آنها را عمیقاً مطالعه کردند و سعی کردند خواب‌های مدرن ما را با آن قصه‌های قدیمی تعبیر کنند؟

منتظر بمانید. قرار است قصه‌هایی بشنویم. درست مثل آنها. قرار است دور آتش جمع شویم و شب طولانی را با قصه‌های شگرف صبح کنیم. قرار است بفهمیم انسان‌ها کیستند و انسان بودن یعنی چی.

Advertisements

پروژه‌ی جدید: معرفی

من کرم شروع پروژه دارم. هر چیزی به ذهنم می‌رسد را همینطوری یک دفعه شروع می‌کنم. بدون این که در نظر بگیرم می‌توانم تمامش کنم یا نه. اغلب برچسب «جو زده» به من می‌زنند. قبول دارم. اما نگرانش نیستم. جوابم این است: اگر جو زدگی باعث می‌شود چیزهای جدید امتحان کنم و یاد بگیرم، بگذارم جو من را بگیرد. چه اشکالی دارد؟

اینها را گفتم که بگویم پروژه‌ی جدیدی شروع کرده‌ام. گذراندن دوره‌ی آنلاین اسطوره‌شناسی یونان و روم در سایت Coursera. خیلی راحت و آسان می‌توانید ثبت‌نام کنید و دوره را بگذرانید. دانشگاه پنسیلوانیا راهش انداخته و استادش پیتر استروک (یا استراک) نامی است. می‌توانید با ماهی پنجاه دلار مدرک معتبر دانشگاه پنسیلوانیا را بگیرید و اگر مدرک نمی‌خواهید هم رایگان است. روال اینطوری است که در هر هفته، حداکثر ده تا ویدئو که میانگین پانزده دقیقه هستند را می‌بینید و آخر هفته (یا هر وقت آماده بودید) امتحانش را می‌گذرانید و می‌روید هفته‌ی بعد. خیلی مفرح و مفید و خوب.

حالا یک کرم دیگر هم من دارم. دوست دارم هر چیزی یاد می‌گیریم را بنویسم. اصلاً دوست دارم به دیگران هم یادش بدهم، منتها چون رسانه‌ی خاصی ندارم و استاد دانشگاهی چیزی هم نیستم خیلی نمی‌توانم. ولی می‌توانم درباره‌اش بنویسم. آه چه زمان‌هایی که همین خود من داکیومنت زبان‌های برنامه‌نویسی را ترجمه می‌کردم می‌گذاشتم توی وبلاگم. که البته لازم به گفتن نیست که همه نصفه و نیمه. من فقط پروژه شروع می‌کنم.

حالا دارم دوره را می‌گذرانم. چیزهای هیجان‌انگیز زیادی درش هست. خود آقای استراک می‌گوید قرار است درباره‌ی آدم‌های استثنایی که کارهای استثنایی می‌کنند و آدم‌های وحشتناک که کارهای وحشتناک می‌کنند حرف بزنیم، قرار است موقعیت‌های بغرنج ببینیم. از جنگ حرف بزنیم، از خانواده‌ها، خیر و شر، شخصیت‌های خوب و شخصیت‌های شیطانی. می‌گوید با دانستن این داستان‌ها می‌توانیم بپرسیم انسان بودن، ازدواج، نسبت خویشاوندی، دیوانگی و مرگ چیست.

به اندازه‌ی کافی هیجان‌انگیز هست. این را می‌دانم. می‌دانم که حتی اگر تحلیل و دلیل پشت قصه‌های اسطوره‌ای را ندانم هم شنیدن صرف قصه برایم کافی است. همین که بدانم اریس سیب نفاق در مجلس عروسی پلیوس و تتیس انداخت و اینطور بود که جنگ تروا شروع شد مو به تنم سیخ می‌شود. پس دسته‌ی جدیدی به این وبلاگ اضافه می‌شود: اسطوره‌شناسی یونان و روم. درس‌ها را که می‌گذرانم چیزهایی در این دسته می‌نویسم. و یک بار دیگر به خودم بگویم: این پروژه می‌تواند شکست بخورد. می‌تواند فردا تمام شود. همه‌ی اینها تجربه است. همه‌ی اینها یک شوخیِ جدیِ بامزه است.